گذار از مقاله‌محوری به نظریه‌پردازی بومی/ دانشگاه‌ها در خط مقدم حل بحران‌های کشور قرار گیرند

به گزارش خبرگزاری آگاه، دکتر بیژن رنجبر در اجتماع اساتید بسیجی دانشگاه‌های تهران و در آغاز سخنان خود، روز شهادت استاد شهید مرتضی مطهری را به‌عنوان روز معلم گرامی داشت و این مناسبت را به اساتید فرهیخته و دانشجویان دانشگاه‌های کشور و خانواده بزرگ دانشگاه آزاد اسلامی تبریک گفت.

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی با اشاره به شرایط حساس کنونی کشور و جنگ تحمیلی علیه ایران، به آمار شهدای دانشگاه آزاد اسلامی پرداخت و گفت: در این جنگ نابرابر، دشمنان که به ساحت علم و دانش احترام نگذاشتند و نمی‌گذارند، در دانشگاه آزاد اسلامی ۱۱۰ شهید دانشجو، ۴ شهید از اعضای هیئت علمی، ۲ نفر از کارکنان و همچنین ۲ دانش‌آموز از مدارس سما بوده‌اند و در دانشگاه‌های دولتی کشور نیز ۶۵ شهید دانشجو به ایران اسلامی تقدیم گردید.

وی با تأکید بر عظمت خون شهدا، به نقش چهار عامل کلیدی در پیروزی جمهوری اسلامی ایران اشاره کرد: رهبری حکیمانه مقام معظم رهبری، توانمندی نیرو‌های مسلح، مدیریت هوشمندانه مسئولان و سران قوا و نیز حضور مبعوث گونه، آگاهانه و متحد مردم در صحنه.

دکتر رنجبر همچنین با بیان اهمیت نقش اساتید و معلمان در صیانت از هویت فرهنگی و تمدنی کشور گفت: اگر نیرو‌های مسلح و مسئولان، مدافعان سرحدات و ناموس کشور هستند، اساتید دانشگاه و معلمان مدارس نیز حافظان اندیشه و فکر ملت محسوب می‌شوند.

وی افزود: آموزش در کلاس‌ها صرفاً انتقال مفاهیم علمی نیست، بلکه شامل تعلیم دفاع از هویت کشور، فرهنگ چند هزارساله، تمدن اسلامی-ایرانی، امیدواری، ایستادگی، اعتمادبه‌نفس و سازندگی است و این فعالیت‌هایی است که شما در حوزه‌های آموزشی، پژوهشی، فناوری و فرهنگی، در کنار مسئولان، برای حفظ و اعتلای این مملکت به آن مشغولید.

ضرورت تحول در دانشگاه پسا‌جنگ

دکتر رنجبر با تأکید بر لزوم بازنگری در روش‌های آموزشی دانشگاه‌ها اظهار داشت: در دانشگاه پسا‌جنگ، ما دیگر نمی‌توانیم به آموزش‌های سنتی اکتفا کنیم. باید به سمت آموزش‌های مهارتی، یادگیری فرا‌یادگیری (متا-لرنینگ)، یادگیری سریع و یادگیری عمیق حرکت کنیم. این تغییر و تحول باید هم در حوزه آموزش و هم در حوزه پژوهش ما اتفاق بیفتد.

وی افزود: آموزش ما باید دانشجو را برای مواجهه با مسائل واقعی جامعه، حل بحران‌ها و پاسخگویی به نیاز‌های اساسی کشور آماده کند، نه صرفاً انتقال محفوظات نظری.

تحول در پژوهش: از مقاله‌محوری به نظریه‌پردازی بومی و حل مسئله

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی در بخش مهمی از سخنان خود، به نقد سازنده نظام ارزیابی پژوهشی فعلی پرداخت و گفت: باید از پژوهش سنتی مقاله‌محور عبور کنیم، البته منظورم این نیست که نشر و چاپ مقاله نداشته باشیم، بلکه مقاله خوب و اثرگذار لازم است. اما دیگر کافی نیست. ما باید به سمت نظریه‌پردازی بومی، حل بحران‌های ملی و پاسخ به نیاز‌های اساسی کشور حرکت کنیم.

دکتر رنجبر با اشاره به ظرفیت‌های علمی کشور، تصریح کرد: استادی که ۱۰۰ یا ۲۰۰ مقاله درخشان چاپ کرده است، بسیار ارزشمند و بنیان‌گذار علمی قوی محسوب می‌شود. اما اگر هدف ما حرکت در مرز‌های دانش است، کار‌های زیادی باید انجام دهیم. پس از ۴۷ سال از انقلاب اسلامی، در زمینه‌های مختلف، ظرفیت‌های قابل توجهی در نظریه‌پردازی بومی داریم.

وی افزود: اگر فعالیت‌های کاربردی انجام می‌دهید، باید حتماً به سمت تولید محصول، حل مسائل و رفع مشکلات کشور گام بردارید.

دانشگاه مولد تمدن: از مصرف‌کنندگی تا مرجعیت علمی

وی با استناد به بیانات امام شهیدمان، بر ضرورت تحول در مأموریت دانشگاه‌ها تأکید کرد و گفت: دانشگاه ما باید از دانشگاه مصرفی به سمت دانشگاه مولد و تمدن‌ساز حرکت کند. قائد شهیدمان بار‌ها بر این قضیه تأکید فراوان داشته‌اند.

دکتر رنجبر با مروری بر تاریخ علمی ایران اسلامی اظهار داشت: ایران عزیز ما قبل از اسلام، در دوران هخامنشیان و ساسانیان، مرجعیت علمی در علوم مختلف داشت. اما در مقطعی مورد هجمه قرار گرفت؛ از حمله مغول‌ها تا دوران دو سلسله منحوس قاجار و پهلوی که از مرجعیت خارج شدیم و به مقلد تبدیل گشتیم.

وی افزود:، اما بعد از انقلاب اسلامی دوران مرجعیت ایران اسلامی آغاز شد، در سال ۱۳۸۴، امام شهیدمان فرمودند که این مرجعیت علمی باید احیا شود. باید به گونه‌ای حرکت کنیم که هم در میان سرآمدان علم جهان قرار بگیریم و هم نیاز‌های اساسی کشور را حل کنیم. باید حرکت کنیم تا روزی دوباره زبان فارسی، زبان رایج علم در جهان شود.

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی با اشاره به دستاورد‌های علمی کشور در حوزه‌های راهبردی گفت: خوشبختانه دانشگاه‌های ما، به‌ویژه دانشگاه‌های زیرمجموعه نیرو‌های مسلح و حوزه دفاعی، به گونه‌ای حرکت کردند که امروز در حوزه هوافضا و موشکی، ایران اسلامی دارای مرجعیت علمی در جهان است. دیگران از ما یاد می‌گیرند. این الگو باید در سایر علوم و فناوری‌ها نیز تعمیم یابد.

علوم انسانی و تبیین پدیده‌های اجتماعی: فرصتی برای نظریه‌پردازی

دکتر رنجبر در بخش دیگری از سخنان خود، به نقش ویژه اساتید علوم انسانی در تبیین مسائل جامعه پرداخت و گفت: در حوزه علوم انسانی دستمان پر است. در این ۴۷ سال انقلاب اسلامی، اتفاقات بزرگی رخ داده که اساتید علوم انسانی و جامعه‌شناسان ما باید به آن بپردازند.

وی با اشاره به حضور گسترده و پایدار مردم در عرصه‌های اجتماعی افزود: همین بحث حضور مردم در میادین و خیابان‌ها، همان چهارمین مولفه قدرت است که به آن اشاره کردم و جهان را شگفت‌زده کرده است. جهان در شگفت است که این ملت چگونه و با چه انگیزه‌ای پای کار آمده‌اند. اما ما می‌دانیم؛ این خون پرحرمت امام شهیدمان، آن اتحاد مقدسی که مدنظر ایشان بود، شکل داده است. ملت ما ۶۱ شبانه‌روز در صحنه هستند، بدون خستگی و با عزت ایستادگی می‌کنند.

ادامه مسیر تحول: برنامه پنج‌ساله تحول و تعالی دانشگاه آزاد اسلامی

دکتر رنجبر با اشاره به مسئولیت خود در خدمت به خانواده بزرگ دانشگاه آزاد اسلامی، به برنامه‌های راهبردی این دانشگاه اشاره کرد و گفت: در دانشگاه آزاد اسلامی اتفاقات بسیار زیادی در حال رخ دادن است. ما میراث‌دار تلاش‌های ارزشمند رئیس فقید دانشگاه، شهید والامقام دکتر محمد مهدی طهرانچی، دانشمند برجسته فیزیک هستیم. ایشان برنامه تحول و تعالی پنج‌ساله‌ای را برای دانشگاه آغاز کردند که اکنون در سال پنجم آن هستیم.

رئیس دانشگاه آزاد اسلامی در پایان تأکید کرد: انشالله این مسیر را با قوت ادامه می‌دهیم و برنامه بعدی را با توجه به شرایط پسا‌جنگ و نیاز‌های جدید کشور تدوین خواهیم کرد تا دانشگاه آزاد اسلامی بیش از پیش در مسیر حل مسائل ملی و اعتلای علم کشور گام بردارد.

انتهای خبر/245526/