مراکز و گروه‌های پژوهشی کم‌اثر جهاد دانشگاهی تعیین‌ تکلیف می‌شوند

به گزارش خبرگزاری آگاه، زهرا شیخی در دومین روز گردهمایی روسای جهاد دانشگاهی سراسر کشور که امروز دوشنبه ۳۰ شهریورماه در دانشگاه علم و فرهنگ برگزار شد، با تأکید بر ضرورت بازنگری در ساختارها، اولویت‌ها و شیوه بهره‌برداری از ظرفیت‌های علمی و فناورانه جهاد دانشگاهی، گفت: موضوع اصلی، صرفاً افزایش تعداد طرح‌های پژوهشی، جذب منابع مالی بیشتر یا توسعه فعالیت‌های جاری نیست، بلکه مسئولیت مدیریت عالی واحد‌های سازمانی در راهبری پژوهش و فناوری و ضرورت بازنگری در ساختارها، اولویت‌ها و شیوه بهره‌برداری از ظرفیت‌های علمی و فناورانه جهاد دانشگاهی است.

وی با قدردانی از تلاش‌های واحد‌های سازمانی سراسر کشور اظهار کرد: جهاد دانشگاهی در طول سال‌های فعالیت خود توانسته است به پشتوانه سرمایه انسانی، توانمندی‌های علمی و فناورانه و تلاش‌های مدیران و پژوهشگران خود، دستاورد‌های ارزشمندی برای کشور به ارمغان بیاورد.

وی خاطر نشان کرد: برخی از واحد‌های سازمانی، پژوهشگاه‌ها، پژوهشکده‌ها، گروه‌های پژوهشی و مراکز خدمات تخصصی جهاد دانشگاهی با وجود محدودیت‌های مالی و دشواری‌های اجرایی، عملکردی درخشان و افتخارآفرین داشته‌اند و توانسته‌اند در حوزه‌های تخصصی خود به ظرفیت‌هایی قابل اتکا در کشور تبدیل شوند.

ضرورت پاسخ به چند پرسش اساسی درباره ظرفیت‌های پژوهشی

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی با تاکید بر ضرورت گفت‌و‌گو در مورد ماموریت‌های جهاد دانشگاهی، گفت: امروز، بیش از هر زمان دیگری، نیازمند آن هستیم که درباره چند پرسش اساسی با یکدیگر گفت‌و‌گو کنیم؛ آیا ساختار‌ها و ظرفیت‌های پژوهشی و فناورانه‌ای که طی سال‌های گذشته ایجاد کرده‌ایم، همچنان متناسب با نیاز‌های کشور و مأموریت‌های امروز و آینده جهاد دانشگاهی هستند؟ آیا از سرمایه انسانی، تجهیزات، آزمایشگاه‌ها و سایر زیرساخت‌های پژوهشی و فناورانه خود به نحو شایسته‌ای استفاده می‌کنیم؟

وی افزود: مهم‌تر از همه، در شرایط کنونی کشور، کدام فعالیت‌ها و سرمایه‌گذاری‌های پژوهشی و فناورانه باید در اولویت قرار گیرند و کدام فعالیت‌ها نیازمند اصلاح، تغییر مأموریت یا تعیین تکلیف هستند؟

به گفته وی، پاسخ به این پرسش‌ها نمی‌تواند صرفاً به معاونان پژوهشی یا مدیران گروه‌ها و مراکز واگذار شود و اینها پرسش‌هایی راهبردی هستند که پاسخ به آنها مستلزم ورود مستقیم، تصمیم‌گیری و راهبری روسای واحد‌های سازمانی است.

شرایط جنگ و ضرورت بازنگری در مدیریت و برنامه‌ریزی

شیخی با اشاره به شرایط جنگ در کشور، گفت: کشور ما در شرایط جنگ قرار دارد؛ شرایطی که ابعاد و پیامد‌های آن به حوزه نظامی و امنیتی محدود نمی‌شود و بر اقتصاد، زیرساخت‌ها، نظام تولید، خدمات عمومی، منابع مالی و زندگی اجتماعی مردم نیز تأثیر می‌گذارد.

وی افزود: چنین شرایطی، مسئولیت نهاد‌های علمی و پژوهشی کشور را سنگین‌تر می‌کند. امروز کشور به ظرفیت‌های علمی و فناورانه‌ای نیاز دارد که بتوانند در شناسایی و حل مسائل فوری، حفظ و تقویت زیرساخت‌های حیاتی، کاهش آسیب‌ها و افزایش توان تاب‌آوری و بازسازی کشور نقش‌آفرینی کنند.

وی با تاکید بر اینکه حتی با پایان جنگ نمی‌توان انتظار داشت که کشور بلافاصله به شرایط پیش از جنگ بازگردد، گفت: دوران پساجنگ نیز مسائل و اقتضائات خاص خود را خواهد داشت. بازسازی زیرساخت‌ها، احیای ظرفیت‌های تولیدی و اقتصادی، جبران آسیب‌های اجتماعی، ارتقای تاب‌آوری و پاسخگویی به نیاز‌های جدید کشور، به برنامه‌ریزی و بسیج ظرفیت‌های گسترده علمی، فناورانه و اجرایی نیاز خواهد داشت.

شیخی با اشاره به اهمیت بررسی نیاز‌های کشور در دوران پساجنگ، افزود: باید با دقت بررسی کنیم که کشور در شرایط کنونی و در دوران پساجنگ به چه توانمندی‌هایی نیاز دارد، چه مسائل جدیدی در حال شکل‌گیری است و جهاد دانشگاهی با اتکا به ظرفیت‌های موجود و توانمندی‌هایی که باید توسعه دهد، در کدام حوزه‌ها می‌تواند نقشی مؤثر بر عهده بگیرد.

وی تأکید کرد: البته مسئله فقط این نیست که موضوعات پژوهشی جدیدی به فعالیت‌های موجود اضافه کنیم. شرایط متفاوت کشور ایجاب می‌کند که در نحوه تخصیص منابع، انتخاب اولویت‌ها، سازماندهی ظرفیت‌ها و شیوه مدیریت پژوهش و فناوری نیز تجدیدنظر کنیم.

مدیریت منابع و سرمایه‌گذاری‌های پژوهشی

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی با اشاره به محدودیت‌های مالی جهاد دانشگاهی گفت: همه ما با محدودیت‌های مالی جهاد دانشگاهی آشنا هستیم. تأمین منابع مورد نیاز برای حفظ و توسعه فعالیت‌ها و اداره واحد‌های سازمانی، همواره یکی از دشوارترین مسائل مدیریتی ما بوده است.

وی افزود: شرایط خودگردانی بخش مهمی از فعالیت‌های جهاد دانشگاهی نیز اقتضا می‌کند که واحد‌های سازمانی علاوه بر انجام مأموریت‌های علمی و فناورانه خود، برای تأمین هزینه‌های نیروی انسانی، تجهیزات، فضا‌های پژوهشی و سایر الزامات فعالیت نیز برنامه‌ریزی کنند. اکنون، شرایط جنگ و وضعیت نامناسب اقتصادی کشور، این دشواری‌ها را تشدید کرده است.

شیخی با اشاره به محدودیت‌های مالی ادامه داد: افزایش هزینه‌ها، محدودیت منابع مالی، دشواری تأمین و نگهداشت تجهیزات و عدم قطعیت در تأمین منابع مورد نیاز فعالیت‌های پژوهشی، مدیریت واحد‌های سازمانی را با مسائل جدی‌تری مواجه کرده است.

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی با بیان اینکه دیگر نمی‌توان درباره سرمایه‌گذاری‌های پژوهشی و فناورانه صرفاً بر اساس رویه‌های گذشته، علاقه‌مندی‌های تخصصی یا ضرورت حفظ ساختار‌های موجود تصمیم گرفت، گفت: باید بتوانیم با دقت و بر اساس بررسی‌های کارشناسی، به پرسش‌های مشخصی پاسخ دهیم؛ در کدام گروه‌های پژوهشی و مراکز خدمات تخصصی باید سرمایه‌گذاری بیشتری انجام دهیم؟ کدام ظرفیت‌ها برای پاسخگویی به نیاز‌های امروز و آینده کشور دارای اهمیت و اولویت بیشتری هستند؟

کدام ساختار‌ها باید تقویت، اصلاح یا تعیین تکلیف شوند؟

وی ادامه داد: کدام فعالیت‌ها از بازدهی اقتصادی، علمی، فناورانه یا اجتماعی مناسبی برخوردارند و کدام فعالیت‌ها، با وجود صرف منابع قابل توجه، دستاورد متناسبی ایجاد نمی‌کنند؟ کدام ساختار‌ها دارای ظرفیت رشد و توسعه هستند و باید تقویت شوند؟ کدام ساختار‌ها به تغییر مأموریت، اصلاح شیوه مدیریت یا ادغام نیاز دارند؟ و کدام ساختارها، به دلیل فقدان مأموریت مؤثر یا عملکرد ضعیف و مستمر، باید تعیین تکلیف شوند؟

شیخی با تاکید بر اینکه منظور از بازدهی و اثربخشی، صرفاً درآمدزایی کوتاه‌مدت نیست، گفت: برخی از فعالیت‌های پژوهشی ممکن است در کوتاه‌مدت درآمد قابل توجهی نداشته باشند، اما از نظر توسعه دانش، دستیابی به فناوری‌های راهبردی، ایجاد ظرفیت‌های ملی یا پاسخگویی به نیاز‌های مهم اجتماعی، دارای ارزش بسیار بالایی باشند.

وی افزود: از سوی دیگر، نمی‌توان هر فعالیتی را صرفاً به دلیل برخورداری از عنوان پژوهشی یا اهمیت کلی حوزه تخصصی آن، بدون ارزیابی عملکرد و دستاورد‌های واقعی، همچنان در اولویت سرمایه‌گذاری قرار داد.

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی با بیان اینکه باید میان ضرورت علمی و اجتماعی، اهمیت راهبردی، ظرفیت رشد، عملکرد واقعی، هزینه‌های نگهداشت و امکان تأمین منابع، تناسب برقرار کرد، تصریح کرد: مدیریت هوشمندانه منابع به معنای کاهش یکسان سرمایه‌گذاری‌ها نیست؛ بلکه به معنای تشخیص درست اولویت‌ها، تقویت ظرفیت‌های ارزشمند و جلوگیری از استمرار هزینه‌کرد در فعالیت‌هایی است که ضرورت یا اثربخشی آنها قابل دفاع نیست.

بازنگری فوری در ساختار‌ها و زیرساخت‌های پژوهش و فناوری

شیخی در مورد زیرساخت پژوهشی و فناورانه جهاد دانشگاهی اظهار کرد: جهاد دانشگاهی طی سال‌های گذشته، زیرساخت پژوهشی و فناورانه گسترده‌ای در نقاط مختلف کشور ایجاد کرده است. این زیرساخت تنها شامل ساختمان‌ها، آزمایشگاه‌ها و تجهیزات نیست؛ بلکه مجموعه‌ای از اعضای هیئت علمی، پژوهشگران، فناوران، کارشناسان متخصص، گروه‌های پژوهشی، مراکز خدمات تخصصی، پژوهشکده‌ها، دانش فنی، تجربه‌های انباشته و ارتباطات علمی و اجرایی را نیز در بر می‌گیرد.

وی افزود: ایجاد این ظرفیت‌ها حاصل سال‌ها تلاش، سرمایه‌گذاری و تخصیص منابع بوده است و نگهداشت آنها نیز هزینه‌های قابل توجهی برای جهاد دانشگاهی و واحد‌های سازمانی دارد.

به گفته معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی؛ پرسش مهم این است که آیا از این سرمایه‌گذاری‌ها متناسب با ظرفیت واقعی و هزینه‌های آنها استفاده می‌کنیم؟ آیا ظرفیت‌هایی که با صرف منابع فراوان ایجاد شده‌اند، در خدمت حل مسائل مهم کشور قرار گرفته‌اند، یا بخشی از آنها صرفاً به مجموعه‌هایی تبدیل شده‌اند که برای حفظ موجودیت خود به منابع مستمر نیاز دارند، بدون آنکه فعالیت و دستاوردی متناسب با ظرفیت و هزینه‌هایشان داشته باشند؟

وی با تاکید بر لزوم تدوین برنامه جدی برای بهره‌برداری مؤثر از زیرساخت پژوهشی و فناورانه جهاد دانشگاهی گفت: باید بتوانیم پروژه‌های مهم، بزرگ و ضروری برای کشور تعریف کنیم، ظرفیت‌های تخصصی خود را در خدمت این پروژه‌ها قرار دهیم و از امکاناتی که در سراسر کشور ایجاد کرده‌ایم، به‌صورت هدفمند و هماهنگ استفاده کنیم.

شیخی خاطر نشان کرد: یک‌بار دیگر ساختار‌ها و زیرساخت‌های پژوهشی و فناورانه خود را به‌صورت دقیق و کارشناسی مرور کنیم و میزان تناسب آنها را با مأموریت‌های مهم و ضروری کشور مورد ارزیابی قرار دهیم.

تعیین تکلیف گروه‌ها و مراکز با عملکرد ضعیف

به گفته معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی؛ هر واحد باید گروه‌های پژوهشی، مراکز خدمات تخصصی و سایر ظرفیت‌های پژوهشی و فناورانه خود را بررسی کند و مشخص سازد که هر ساختار با چه هدف و مأموریتی ایجاد شده، امروز چه ضرورتی برای استمرار فعالیت آن وجود دارد و در شرایط کنونی و آینده کشور چه نقشی می‌تواند بر عهده بگیرد.

وی با تاکید بر بررسی اولویت و اهمیت ساختار‌ها ادامه داد: باید ببینیم مسئله‌ای که این ساختار برای پاسخگویی به آن ایجاد شده، همچنان دارای اهمیت و اولویت است یا خیر؛ آیا حوزه فعالیت آن با تحولات علمی و فناورانه و نیاز‌های جدید کشور تناسب دارد؛ چه دستاورد‌هایی داشته است؛ چه ظرفیت‌هایی برای توسعه دارد؛ و آیا استمرار سرمایه‌گذاری در آن، در مقایسه با سایر گزینه‌های پیش روی واحد، قابل دفاع است؟

وی افزود: ممکن است نتیجه این بررسی، ضرورت تقویت یک گروه یا مرکز باشد. ممکن است لازم باشد حوزه فعالیت آن تغییر کند، مأموریت جدیدی برای آن تعریف شود یا با مجموعه دیگری ادغام شود.

شیخی با تاکید بر اینکه بازنگری ساختارها، صرفاً به معنای حذف یا کوچک‌سازی نیست، گفت: هدف آن است که منابع انسانی، مالی و تجهیزاتی ما به فعالیت‌هایی اختصاص یابد که دارای مأموریت روشن، اولویت مشخص و ظرفیت واقعی برای ایجاد ارزش هستند.

وی خاطرنشان کرد: نباید میان عملکرد ضعیف ناشی از مدیریت نامناسب یا فقدان مأموریت مؤثر، با عملکرد محدود ناشی از کمبود منابع، شرایط محیطی یا دشواری‌های خارج از اختیار گروه‌ها و مراکز خلط کنیم. تصمیم‌گیری درباره آینده هر ساختار باید بر اساس بررسی دقیق دلایل وضعیت موجود و ظرفیت واقعی آن انجام شود.

شیخی با بیان اینکه «باید بپذیریم که در کنار این مجموعه‌های موفق، گروه‌ها و مراکزی نیز داریم که برای سال‌های متمادی از عملکرد مطلوبی برخوردار نبوده‌اند»، ادامه داد: برخی مراکز و گروه‌ها فعالیت پژوهشی و فناورانه قابل توجهی ندارند، فاقد دستورکار مؤثر و مشخص هستند یا دستاورد‌های آنها با منابع و ظرفیت‌هایی که در اختیار دارند، تناسب ندارد. از این رو، تعیین تکلیف گروه‌ها و مراکزی که به‌طور مستمر از عملکرد ضعیف برخوردار بوده‌اند، حتماً در دستور کار معاونت پژوهش و فناوری قرار خواهد گرفت. انتظار ما این است که پیش از ورود ستاد به این موضوع، خود واحد‌های سازمانی پیشقدم شوند.

وی با بیان اینکه روسای واحدها، به دلیل اینکه بیش از هر مجموعه دیگری با شرایط، محدودیت‌ها، توانمندی‌ها، نیروی انسانی و ظرفیت‌های واقعی ساختار‌های پژوهشی خود آشنا هستند؛ بنابراین باید ابتدا در سطح واحدها، بررسی‌های کارشناسی لازم انجام شود و پیشنهاد‌های مشخص برای تقویت، اصلاح، تغییر مأموریت، ادغام یا تعیین تکلیف ساختار‌های موجود ارائه شود.

شیخی تأکید کرد: این بازنگری نباید صرفاً به تهیه یک گزارش اداری منتهی شود. انتظار داریم نتیجه آن به تصمیمات مدیریتی مشخص درباره آینده فعالیت‌ها و نحوه تخصیص منابع تبدیل شود.

وی افزود: اگر امروز درباره تناسب ساختار‌ها و مأموریت‌های خود تصمیم نگیریم، ناچار خواهیم بود همچنان هزینه نگهداشت زیرساخت‌های موجود را بپردازیم، بدون آنکه لزوماً بتوانیم از آنها برای انجام مأموریت‌های مهم و ضروری کشور استفاده کنیم.

انتخاب درست مسائل و بازتعریف دستورکار پژوهشی

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی با بیان اینکه بازنگری ساختار‌ها به‌تنهایی مسئله ما را حل نمی‌کند، افزود: ممکن است یک واحد سازمانی دارای گروه‌های پژوهشی و مراکز خدمات تخصصی با عناوین کاملاً مناسب و مرتبط با نیاز‌های کشور باشد، اما این مجموعه‌ها از دستورکار پژوهشی و فناورانه روشن، مهم و اثرگذاری برخوردار نباشند.

وی ادامه داد: در چنین شرایطی، صرف حفظ ساختار یا حتی افزایش تعداد پروژه‌ها، لزوماً به ارتقای عملکرد و اثربخشی پژوهش منجر نخواهد شد.

اسناد بالادستی کافی نیستند؛ باید با فعالان مسائل گفت‌و‌گو کرد

شیخی با تأکید بر ضرورت تفکیک مسائل فوری از مأموریت‌های میان‌مدت و بلندمدت، گفت: در تنظیم این دستورکارها، لازم است میان مسائل فوری و ضروری کشور و مأموریت‌های میان‌مدت و بلندمدت تمایز قائل شویم. برخی از ظرفیت‌های ما باید بتوانند در کوتاه‌ترین زمان ممکن برای پاسخگویی به نیاز‌های کنونی کشور به کار گرفته شوند و برخی دیگر نیازمند برنامه‌ریزی و سرمایه‌گذاری مستمر برای دستیابی به توانمندی‌های راهبردی آینده هستند.

وی افزود: نکته مهم این است که نباید تصور کنیم که با نشستن در اتاق‌های خود و اندیشیدن درباره مسائل کشور، می‌توانیم به‌تنهایی نیاز‌های واقعی جامعه و دستگاه‌های اجرایی را به‌درستی شناسایی کنیم.

وی ادامه داد: مطالعه اسناد بالادستی، برنامه‌های توسعه، سیاست‌ها و اسناد مهم ملی و استانی، یکی از این مسیر‌ها است. این اسناد می‌توانند به ما در شناخت جهت‌گیری‌های توسعه کشور، اولویت‌های رسمی و مأموریت‌های مورد انتظار از نهاد‌های علمی و فناورانه کمک کنند.

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی تصریح کرد: نباید صرفاً به مطالعه اسناد اکتفا کنیم. شرایط واقعی کشور، به‌ویژه در دوره جنگ و پساجنگ، ممکن است مسائل فوری و نوظهوری را پیش روی ما قرار دهد که ضرورت پرداختن به آنها در برنامه‌ها و اسناد پیشین به‌قدر کافی منعکس نشده باشد.

وی گفت‌و‌گو و مشورت با صاحبنظران، نخبگان علمی و تخصصی، فعالان اقتصادی و صنعتی و افرادی که از نزدیک با مسائل و چالش‌های جامعه درگیر هستند، مسیر مهم دیگری برای شناخت دقیق‌تر مسائل دانست و افزود: لازم است از ظرفیت دفاتر تخصصی معاونت پژوهش و فناوری استفاده کنیم. این دفاتر می‌توانند با برخورداری از شناخت تخصصی و اشراف بر ظرفیت‌های جهاد دانشگاهی در سطح کشور، در شناسایی حوزه‌های اولویت‌دار، ارزیابی موضوعات پیشنهادی و تعریف برنامه‌های مشترک به واحد‌ها کمک کنند.

روسای واحد‌ها باید در توسعه ارتباطات بیرونی نقش مستقیم داشته باشند

شیخی درباره نقش روسای واحد‌های سازمانی در توسعه ارتباطات بیرونی و شکل‌دهی همکاری‌های مشترک، گفت: منظور از ارتباطات بیرونی، صرفاً برگزاری جلسات تشریفاتی، امضای تفاهم‌نامه‌های کلی یا معرفی توانمندی‌های واحد به دستگاه‌های اجرایی نیست.

وی افزود: در سطح ملی، استانی و محلی، مسائل متعددی وجود دارد که دستگاه‌های اجرایی، نهاد‌های عمومی، صنایع و بنگاه‌های اقتصادی برای حل آنها نیازمند دانش تخصصی، فناوری، مطالعات علمی و خدمات پژوهشی هستند.

وی ادامه داد: گاهی یک دستگاه اجرایی با مسئله مهمی مواجه است، اما ابعاد آن به‌درستی شناخته نشده، راه‌حل‌های ممکن بررسی نشده یا هنوز به یک برنامه مشخص پژوهشی و فناورانه تبدیل نشده است. باید بتوانیم با مدیران و مسئولان آن دستگاه گفت‌و‌گو کنیم، مسئله را بشناسیم، ابعاد مختلف آن را بررسی کنیم و با مشارکت خود آنها، راهکار‌ها و برنامه‌های قابل اجرا را تدوین کنیم.

وی تأکید کرد: انتظار دارم روسای واحد‌های سازمانی شخصاً در این فرآیند نقش‌آفرینی کنند. ارتباط با استانداران، مدیران ارشد دستگاه‌های اجرایی، مدیران صنایع، نهاد‌های سیاستگذار و سایر مجموعه‌های مؤثر در توسعه استان و کشور، نباید صرفاً به معاونان پژوهشی، مدیران گروه‌ها یا پژوهشگران واگذار شود.

رئیس واحد باید مسیر همکاری را باز کند

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی با بیان اینکه حضور رئیس واحد به معنای جایگزین شدن او با مدیران و کارشناسان تخصصی نیست، ادامه داد: نقش رئیس واحد، گشودن مسیر همکاری، ایجاد اعتماد متقابل، پیگیری توافق‌ها و فراهم کردن شرایطی است که ظرفیت‌های علمی و تخصصی بتوانند به برنامه و اقدام مشترک تبدیل شوند.

وی گفت: در این گفت‌وگوها، باید تلاش کنیم مسائل و چالش‌های طرف مقابل را بشناسیم و به درک مشترکی از اهمیت و ابعاد آنها برسیم. سپس بررسی کنیم که جهاد دانشگاهی با چه توانمندی‌هایی و از چه مسیری می‌تواند به حل آن مسئله کمک کند.

به گفته شیخی، لازم است با مشارکت دستگاه یا مجموعه طرف همکاری، دستورکار مشترکی تنظیم کنیم، برنامه‌ها و پروژه‌های مشخصی تعریف کنیم و درباره نحوه مشارکت، تأمین منابع و مسئولیت‌های طرفین به توافق برسیم.

وی تأکید کرد: هدف آن است که دستگاه‌های اجرایی، سیاستگذاران و صنایع را نه صرفاً به‌عنوان سفارش‌دهنده یا تأمین‌کننده منابع مالی، بلکه به‌عنوان شریک در شناسایی مسائل، طراحی برنامه‌ها و اجرای راهکار‌ها در کنار خود داشته باشیم.

ضرورت نگاه ملی به ظرفیت‌های جهاد دانشگاهی

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی با اشاره به ضرورت استفاده از شبکه‌های تخصصی جهاد دانشگاهی گفت: در اینجا لازم است بر یک ظرفیت مهم جهاد دانشگاهی تأکید کنم که به نظر می‌رسد هنوز نتوانسته‌ایم به اندازه کافی از آن استفاده کنیم و آن، گستردگی جغرافیایی و تنوع توانمندی‌های تخصصی جهاد دانشگاهی در سراسر کشور است.

وی افزود: ترکیب توانمندی‌های چند واحد سازمانی و چند حوزه تخصصی، می‌تواند امکان ورود جهاد دانشگاهی به برنامه‌ها و پروژه‌هایی را فراهم کند که اجرای آنها از عهده یک گروه یا یک واحد به‌تنهایی خارج است. در بسیاری از موارد، مسئله‌ای که یک واحد سازمانی در استان خود شناسایی می‌کند، ممکن است نیازمند توانمندی یا فناوری خاصی باشد که در همان واحد وجود ندارد، اما جهاد دانشگاهی در واحد یا استان دیگری از آن برخوردار است.

وی افزود: در مقابل، توانمندی‌ای که در یک استان فرصت بهره‌برداری ندارد، ممکن است در همکاری با واحدی دیگر، بخشی از یک برنامه مهم ملی یا منطقه‌ای شود.

شیخی با تاکید بر اینکه در گفت‌و‌گو با دستگاه‌های اجرایی، سیاستگذاران و صنایع، نباید صرفاً ظرفیت‌های واحد خود را ببینیم؛ باید ظرفیت‌های کل جهاد دانشگاهی را در نظر داشته باشیم، تصریح کرد: البته انتظار نداریم که هر واحد سازمانی، به‌تنهایی از همه توانمندی‌های تخصصی جهاد دانشگاهی در سراسر کشور شناخت کامل داشته باشد یا بتواند تمام هماهنگی‌های مورد نیاز برای شکل‌گیری همکاری‌های مشترک را انجام دهد.

وی ادامه داد: معاونت و دفاتر تخصصی باید بتوانند به واحد‌های سازمانی کمک کنند تا ظرفیت‌های مرتبط با مسائل و برنامه‌های خود را در سایر واحد‌ها شناسایی کنند، با مجموعه‌های تخصصی مناسب ارتباط برقرار کنند و زمینه شکل‌گیری همکاری‌های مشترک فراهم شود.

شیخی انتظار از روسای واحد‌های جهاد دانشگاهی را شناسایی مسائل، ایجاد ارتباط با دستگاه‌های اجرایی و شکل‌دهی فرصت‌های همکاری عنوان کرد و گفت: هرجا برای اجرای برنامه‌ها و پروژه‌های خود به توانمندی‌های سایر واحد‌های جهاد دانشگاهی نیاز دارند، از ظرفیت معاونت پژوهش و فناوری و دفاتر تخصصی برای ایجاد ارتباط و هماهنگی استفاده کنند.

چهار اقدام در دستور کار روسای واحد‌های جهاد دانشگاهی

معاون پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی ۴ اقدام در دستور کار روسای واحد‌های جهاد دانشگاهی را بازنگری ساختارها، انتخاب مسائل اولویت‌دار، توسعه ارتباطات بیرونی و استفاده از ظرفیت شبکه‌ای جهاد دانشگاهی، دانست و گفت: این اقدامات اجزای به‌هم‌پیوسته یک ضرورت مدیریتی هستند.

وی با بیان اینکه اداره واحد‌های سازمانی جهاد دانشگاهی به‌ویژه در شرایط کنونی با دشواری‌های فراوانی همراه است، افزود: بخش قابل توجهی از وقت و توان مدیران ما صرف تأمین منابع مالی، پرداخت هزینه‌های جاری، حفظ نیروی انسانی و حل مسائل روزمره می‌شود. ولی اگر همه توان مدیریتی خود را صرف اداره وضع موجود کنیم، فرصت اصلاح عوامل استمرار مشکلات را از دست می‌دهیم. دشواری شرایط، دلیل به تعویق انداختن تصمیمات ضروری نیست.

شیخی در مورد انتظارات از روسای واحد‌های جهاد دانشگاهی گفت: انتظار داریم روسا در کنار مدیریت فعالیت‌های جاری و پاسخگویی به مسائل روزمره، با نگاهی راهبردی به آینده واحد‌های خود، ظرفیت‌های ارزشمند موجود را تقویت کنند، برای اصلاح ساختار‌های نیازمند تغییر تصمیم بگیرند، منابع محدود را به حوزه‌های اولویت‌دار اختصاص دهند و با شناخت دقیق نیاز‌های کشور، زمینه نقش‌آفرینی مؤثرتر جهاد دانشگاهی را در عرصه پژوهش و فناوری فراهم آورند.

وی از روسای واحد‌های جهاد دانشگاهی درخواست کرد که چهار اقدام مشخص را در دستور کار خود قرار دهند؛ نخست، ساختار‌ها و زیرساخت‌های پژوهشی و فناورانه واحد خود را با نگاهی کارشناسی بازنگری کنند و پیشنهاد‌های لازم را برای تقویت، اصلاح، تغییر مأموریت، ادغام یا تعیین تکلیف گروه‌ها و مراکز موجود ارائه دهند.

وی ادامه داد: همچنین مسائل و حوزه‌های اولویت‌دار پژوهشی و فناورانه واحد را متناسب با نیاز‌های مهم و ضروری کشور، شرایط منطقه فعالیت و توانمندی‌های موجود شناسایی کنند و دستورکار مشخصی برای گروه‌های پژوهشی و مراکز خدمات تخصصی خود تدوین کنند. سوم، ارتباطات هدفمند با دستگاه‌های اجرایی و سیاستگذار، صنایع و سایر مجموعه‌های مرتبط را توسعه دهند و با مشارکت آنها، زمینه تعریف و اجرای برنامه‌ها و پروژه‌های مشترک را فراهم آورند.

وی خاطر نشان کرد: در مرحله بعد، در شناسایی مسائل و تعریف برنامه‌ها و پروژه‌ها، نگاه خود را به ظرفیت‌های واحد محدود نکنند و از توانمندی‌های سایر واحد‌های سازمانی و شبکه تخصصی جهاد دانشگاهی نیز بهره بگیرند.

شیخی در پایان اظهار کرد: ما در معاونت پژوهش و فناوری، خود را در این مسیر همراه و پشتیبان واحد‌های سازمانی می‌دانیم. تلاش خواهیم کرد از طریق دفاتر تخصصی، ظرفیت‌های کارشناسی و شبکه‌های موجود جهاد دانشگاهی، به بازنگری و توسعه فعالیت‌های پژوهشی و فناورانه واحد‌ها کمک کنیم و زمینه استفاده گسترده‌تر و هماهنگ‌تر از توانمندی‌های سازمان را فراهم آوریم.

انتهای خبر/278158/