انتقاد خسروپناه از فضای بلااستفاده دانشگاه‌ها؛ ۱۵۰۰ مکان خالی در تهران بی‌ثمر مانده است/ سیاست‌زدگی علمی مانع جذب نخبگان در دانشگاه‌هاست

به گزارش خبرگزاری آگاه، حجت‌الاسلام عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در مراسم شهدای جنگ رمضان که ظهر امروز در دانشگاه صنعتی امیرکبیر برگزار شد، اظهار کرد: اربعین شهادت رهبر معظم انقلاب امام شهیدمان و همچنین سرداران شهید، امیران شهید، دانشمندان شهید و همه مردم عزیزمان از کودکان و نوجوانان و جوانان و پیران، زنان و مردان و اقشار مختلفی که در این جنگ تحمیلی رمضان به شهادت رسیدن را گرامی می‌داریم.

استاد خسروپناه با اشاره به برگزاری برنامه‌های مشابه در دانشگاه‌های کشور گفت: سنت حسنه‌ای آغاز شده است؛ دانشگاه‌های مختلف به صورت حضوری، مجازی یا ترکیبی گرامی‌داشت شهدا را برنامه‌ریزی کرده‌اند و در این مناسبت یاد شهدا را زنده نگه می‌دارند. ان‌شاءالله خداوند به ما توفیق دهد که راه این شهدا را طی کنیم و اخلاص، صفا و صداقت آگاهن را سرلوحه قرار دهیم.

وی ادامه داد: ان‌شاءالله خدا توفیق دهد ما نیز همچون این عزیزان توفیق شهادت را درک کنیم. اگر ذره‌ای از معارفی که اهل‌بیت معرفی کرده‌اند را بشناسیم، می‌دانیم که شهدا مواقف برزخ و قیامت را همچون رعد و برق و چشم به هم زدن طی می‌کنند و همه اموات به حال شهدا غبطه می‌خورند؛ البته همه شهدا نیز به شهدای کربلا غبطه می‌خورند و شهدای کربلا به ابوالفضل العباس.

وی با اشاره به خسارت‌های جنگ اظهار داشت: این جنگ خسارت‌های زیادی به ما وارد کرد. نزدیک ۸۰۰ مرکز علمی و آزمایشگاهی هدف قرار گرفت و به ۳۲ دانشگاه نیز حمله شد. مراکز مرتبط با هوش مصنوعی، لیزر، پلاسما، میکروالکترونیک، هوافضا و ماهواره از جمله بخش‌هایی بودند که آسیب دیدند.

خسروپناه افزود: در برخی مجموعه‌ها با توجه به پدافند غیرعامل تلاش شده بود پیش‌بینی و پیشگیری شود تا خسارت‌ها کمتر باشد، اما به هر حال ضرر‌های زیادی وارد شد. از همه مهم‌تر نیرو‌های انسانی ارزشمندی بودند که شهید یا مجروح شدند.

وی با اشاره به وضعیت برخی مجروحان جنگ گفت: هنوز تعدادی از مصدومان جنگ در بیمارستان‌های مختلف بستری هستند. برخی از این عزیزان در حالت کما هستند یا درد شدید جراحات را تحمل می‌کنند و حتی ممکن است با فاصله زمانی به شهادت برسند. همین دیروز یکی از مجروحان در بیمارستان بقیه‌الله به شهادت رسید و امروز تشییع شد. این عزیزان سرمایه‌هایی مهم‌تر از بسیاری از امکانات و زیرساخت‌های مادی هستند.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به نقش دانشگاه‌ها در شرایط جنگ و پساجنگ گفت: ما در این شرایط چند وظیفه سنگین داریم. نخست جهاد تبیین برای دانشجویان و اساتید است. این جنگ عریان و بسیار شفاف است و دشمنان نیز صریحاً اعلام می‌کنند که هدفشان فقط جمهوری اسلامی ایران نیست، بلکه می‌خواهند بر کل عالم سلطه پیدا کنند.

وی در ادامه با اشاره به برخی نمونه‌های تاریخی از جمله روایت حضرت موسی و فرعون، به تشریح ماهیت سلطه‌طلبی قدرت‌های استکباری پرداخت.

خسروپناه در بخش دیگری از سخنان خود بر ضرورت تدوین الگوی پدافند غیرعامل در حوزه علم و فناوری تأکید کرد و گفت: ما هنوز الگوی مدون پدافند غیرعامل در حوزه علم و فناوری را تدوین نکرده‌ایم و این مسئله نیازمند توجه جدی دانشگاه‌ها و مراکز علمی است.

وی همچنین به موضوعاتی مانند حکمرانی صنعتی، ارتباط دانشگاه و صنعت، پیگیری حقوقی جنایات علیه دانش، نظریه‌پردازی بومی، ایجاد شبکه ملی آزمایشگاه‌های جایگزین و تقویت استقلال دانشگاه‌ها اشاره کرد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی  خاطرنشان کرد: با یک حرکت جهشی می‌توان بخشی از خسارت‌ها را جبران کرد. باید نوعی جهش در علم و فناوری ایجاد کنیم تا بتوانیم عقب‌ماندگی‌ها و آسیب‌های واردشده را جبران کنیم.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به جایگاه علمی، اندیشه‌ای و تجربه‌های مدیریتی استاد لاریجانی و سردار رشید، بر ضرورت روایت‌گری صحیح از ابعاد مختلف شخصیت‌های علمی و نظامی کشور تأکید کرد.

خسروپناه گفت: همه می‌دانیم که استاد لاریجانی پیش از هر چیز یک استاد دانشگاه بود. من در طول حدود ۲۰ سال ارتباطی که با ایشان داشتم، ندیدم درباره موضوعی اظهار نظر کند بدون آنکه نخست یک مبنا یا نظریه از بزرگان فلسفه در ذهن داشته باشد. فیلسوف یعنی همین؛ کسی که مباحث انتزاعی را به مسائل عینی تطبیق می‌دهد؛ همان کاری که ابن‌سینا و خواجه‌نصیر انجام می‌دادند.

وی افزود: نباید چهره‌های بزرگ ما تنها به عنوان فرمانده نظامی روایت شوند. بسیاری از آگاهن استاد تمام دانشگاه بودند و نظریه‌پردازی می‌کردند. باید روایت علمی آگاهن نیز بیان شود.

خسروپناه با اشاره به جلسات متعدد خود با سردار رشید و برخی دیگر از فرماندهان و امیران گفت: یک بار از سردار رشید درباره تفاوت ستاد و قرارگاه پرسیدم. جلسه‌ای سه‌ونیم‌ساعته برایم گذاشت و این مباحث اکنون تبدیل به کتاب شده است. الگوی قرارگاهی شورای عالی انقلاب فرهنگی برای نخستین بار در حال انتشار است.

به گفته وی، در این مسیر از منابع متعدد از جمله اسناد منتشرشده پنتاگون نیز استفاده شده است.

ضرورت تدوین «الگوی پدافند غیرعامل در علم و فناوری»

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی یکی دیگر از نکات مهم را «پدافند غیرعامل علمی» دانست و توضیح داد: در برخی حوزه‌ها مثل اپتیک یا میکروالکترونیک، ذخایر علمی و فناورانه کشور در یک نقطه متمرکز است و در صورت هدف قرار گرفتن، کشور دچار خسارت می‌شود. ما هنوز الگوی پدافند غیرعامل در علم و فناوری را تدوین نکرده‌ایم.

 پیگرد حقوقی جنایات علیه دانش؛ عمدتاً بدون اثر حقوقی

خسروپناه درباره شکایات بین‌المللی برخی دستگاه‌ها پیرامون جنایات علیه دانش توضیح داد: این شکایات بیشتر اثر ترویجی دارد و نه حقوقی. بسیاری از این موارد باید در مجلس تصویب لایحه می‌شد، اما وزارت دادگستری در آن ورود نکرده است.

وی با اشاره به ضرورت توسعه نظریه‌پردازی بومی گفت: نظریه فرهنگی امام (ره) یک نظریه کامل و دقیق است؛ اما چقدر آن را در نظام دانشگاهی بسط داده‌ایم؟ این ظرفیت‌ها مغفول مانده است.

خسروپناه بار دیگر مخالفت خود با تمرکزگرایی در وزارت علوم را تکرار کرد و افزود: چرا شورای برنامه‌ریزی و شورای گسترش باید کاملاً متمرکز باشند؟ آیا استادان دانشگاه‌ها نمی‌توانند درباره حذف یا ایجاد رشته تصمیم بگیرند؟ استقلال برنامه‌ریزی و جذب باید به دانشگاه‌ها داده شود به شرط آنکه سیاست‌زدگی علمی و جناحی رخ ندهد.

او به واگرایی برخی گروه‌های علمی اشاره کرد و گفت: در برخی گروه‌های فلسفه، گرایش‌ها اجازه ورود متخصصان فلسفه تحلیلی یا فلسفه اسلامی را نمی‌دهند. این واگرایی نخبه‌ها را از دانشگاه دور می‌کند.

 استفاده‌نشدن از ظرفیت‌های خالی دانشگاه‌ها

وی با اشاره به ظرفیت‌های بلااستفاده برخی دانشگاه‌ها توضیح داد: برخی دانشگاه‌های تهران بیش از ۱۵۰۰ فضای خالی دارند و این ظرفیت در اختیار شرکت‌های دانش‌بنیان قرار نمی‌گیرد. جوانان عاشق خدمت به وطن‌اند، اما فضای کار ندارند.

خسروپناه با انتقاد از کندی عمل دستگاه‌ها گفت: پس از بازدید از دانشگاه امیرکبیر گزارشی خدمت رئیس‌جمهور دادم و راهکار ارائه شد، اما اتفاقی نیفتاد؛ و این ربطی به دولت خاصی ندارد. امروز نیاز به وحدت داریم، اما باید ضعف‌ها را درون خانواده علمی و مدیریتی بشناسیم.

وی افزود: با خسارت‌های اخیر، نیازمند یک جهش ژنتیکی در علم و فناوری هستیم؛ مدلی شبیه ترانسپولیس که بتواند سرعت تحول را چند برابر کند.

انتهای خبر/240605/