رهبر شهید با ترسیم الگوی اقتصاد مقاومتی، نقشه راه استقلال اقتصادی کشور را طراحی کرد

به گزارش خبرگزاری آگاه، با مطالعه ای اندک در تاریخ اقتصاد کشور به وضوح در میابیم که مسئله اقتصاد دغدغه اصلی رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران بود. تاکید ایشان بر مدیریت صحیح اقتصاد کشور با توجه به نام هایی که طی دوران رهبری خود برای هر سال انتخاب می کردند واضح بود اما به واسطه حمایت ها و رهنمود های ایشان طی یک دهه اخیر پایه های نوعی از مدیریت اقتصادی موسوم به اقتصاد مقاومتی در کشور شکل گرفت که با تاکید بر رویکرد های مختلفی از جمله کاهش وابستگی به درآمد های نفتی و تقویت تولید ملی توانست کشور را در مقابل دشمنی و تحریم های قدرتمندترین زور گویان جهانی بیمه کند. 

در همین راستا محمدامین لنگری، اقتصاددان، با تشریح سیره اقتصادی رهبر شهید انقلاب اسلامی، اظهار کرد: رهبر شهید طی سال‌های گذشته نه تنها هدایت‌کننده سیاست‌های کلان اقتصادی کشور بودند، بلکه تلاش کردند یک منظومه فکری منسجم برای اداره اقتصاد ایران مبتنی بر استقلال، تولید، عدالت و مشارکت مردم شکل دهند. با این حال، یکی از مهم‌ترین مظلومیت‌های ایشان در حوزه اقتصاد آن بود که بسیاری از رهنمود‌ها و سیاست‌های راهبردی‌شان هیچ‌گاه به یک الگوی اجرایی و عملیاتی تبدیل نشد.

وی با اشاره به ابلاغ سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی در سال ۱۳۹۲ افزود: اقتصاد مقاومتی صرفاً مجموعه‌ای از توصیه‌های اقتصادی نبود، بلکه نقشه راهی برای تحول ساختار اقتصادی کشور محسوب می‌شد. رهبر شهید اهداف کلان را مشخص می‌کردند و جهت حرکت اقتصاد را به سوی استقلال از درآمد‌های نفتی، مهار تورم، تقویت تولید ملی، افزایش نقش مردم در اقتصاد و کاهش آسیب‌پذیری کشور در برابر فشار‌های خارجی ترسیم می‌کردند، اما در عمل، کمتر شاهد طراحی سازوکار‌هایی بودیم که بتواند این اهداف را به سیاست‌های اجرایی تبدیل کند.

لنگری با بیان اینکه نقش رهبر شهید در اقتصاد، نقش یک راهبر و معمار کلان بود، ادامه داد: ایشان مسیر را نشان می‌دادند، اما متأسفانه در حوزه اقتصاد افرادی که بتوانند این رهنمود‌ها را به برنامه‌های عملیاتی تبدیل کنند، بسیار اندک بودند. به گفته وی، همان‌گونه که در حوزه دفاعی و امنیتی، فرماندهانی وجود داشتند که سیاست‌های کلان رهبر شهید را در میدان اجرا محقق می‌کردند، در عرصه اقتصاد چنین ظرفیت مدیریتی و اجرایی به اندازه کافی شکل نگرفت.

وی افزود: بسیاری از مدیران اقتصادی کشور همچنان بر اساس الگو‌های متعارف اقتصاد غربی تصمیم‌گیری می‌کردند و کمتر تلاش شد تا اندیشه‌های اقتصادی رهبر شهید به یک نظام حکمرانی اقتصادی منسجم تبدیل شود؛ موضوعی که موجب شد بخش مهمی از ظرفیت‌های سیاست‌های اقتصاد مقاومتی بالفعل نشود.

دغدغه دائمی اصلاح نظام پولی و مهار تورم

این اقتصاددان با اشاره به حساسیت رهبر شهید نسبت به مسائل پولی و بانکی کشور اظهار کرد: یکی از نمونه‌های بارز این موضوع، هشدار‌های مکرر ایشان درباره خلق پول بانکی و آثار آن بر تورم بود. رهبر شهید به صراحت از مسئولان خواسته بودند با تشکیل تیم‌های تخصصی، سازوکار خلق پول در شبکه بانکی را بررسی و راهکار‌های اصلاح آن را تدوین کنند، اما این مطالبه نیز به صورت جدی دنبال نشد.

لنگری گفت: نگاه رهبر شهید این بود که تا زمانی که ریشه‌های تورم و ناترازی‌های پولی اصلاح نشود، مشکلات معیشتی مردم نیز استمرار خواهد داشت.

تغییر گفتمان اقتصاد ایران به سمت تولید و خودباوری

وی مهم‌ترین دستاورد رهبر شهید را ایجاد یک گفتمان جدید در اقتصاد ایران دانست و افزود: در شرایطی که الگو‌های رایج اقتصاد جهانی کشور‌های دارای منابع طبیعی را به خام‌فروشی و اتکا به واردات سوق می‌دهند، رهبر شهید نگاه متفاوتی را دنبال کردند و همواره بر توسعه تولید داخلی، پیشرفت فناوری، افزایش توان صنعتی و خودکفایی تأکید داشتند.

به گفته لنگری، رهبر شهید با ایجاد روحیه اعتماد به نفس ملی، این باور را در کشور تقویت کردند که ایران می‌تواند در حوزه‌های مختلف صنعتی و فناوری به توان داخلی تکیه کند و به پیشرفت دست یابد.

وی ادامه داد: تقریباً هر حوزه صنعتی یا فناوری که امروز در کشور به موفقیت رسیده، به نوعی از حمایت‌های مستقیم یا غیرمستقیم رهبر شهید برخوردار بوده است. البته این موضوع در عین حال بیانگر یک ضعف ساختاری نیز هست؛ زیرا توسعه فناوری و تولید نباید صرفاً به حمایت مستقیم عالی‌ترین مقام کشور وابسته باشد اما به هر جهت با وجود کارشکنی های دشمنان این مهم جز با راهنمایی و اقتدار رهبر شهید پدید نیامد. 

ساختار‌های اقتصادی، مانع تولید و نوآوری

این اقتصاددان با انتقاد از برخی ساختار‌های اقتصادی موجود گفت: یکی از مسائل اساسی کشور این است که بخش‌هایی از ساختار اقتصادی به گونه‌ای عمل می‌کنند که تولید، سرمایه‌گذاری، فناوری‌های نوین و کسب‌وکار‌های مولد با موانع متعدد مواجه می‌شوند. این وضعیت موجب شده بسیاری از فعالان اقتصادی پس از ورود به عرصه تولید، با مشکلات فراوان روبه‌رو شوند و حتی از ادامه فعالیت خود منصرف شوند.

لنگری تأکید کرد: بنابراین اگر امروز می خواهیم که سیره اقتصادی رهبر شهیدمان را به درستی ادامه دهیم بایستی سازوکار‌هایی که مانع رونق تولید و سرمایه‌گذاری هستند به درستی شناسایی و اصلاح شوند تا بخش مهمی از ظرفیت‌های اقتصادی کشور فعال خواهد شد.

استقلال از دلار یکی از محور‌های اصلی اندیشه اقتصادی رهبر شهید

وی یکی دیگر از محور‌های مهم اندیشه اقتصادی رهبر شهید را کاهش وابستگی اقتصاد کشور به دلار عنوان کرد و گفت: رهبر شهید معتقد بودند اقتصاد جهانی بر پایه سلطه دلار شکل گرفته و کشور‌ها باید برای دستیابی به استقلال اقتصادی، الگو‌های جایگزین طراحی کنند.

 وی تصریح کرد: تحقق این هدف نیازمند شناخت دقیق ساختار اقتصاد جهانی، طراحی معماری جدید اقتصادی و اصلاح نظام حکمرانی اقتصادی کشور بود؛ موضوعی که به دلیل پیچیدگی‌های آن، کمتر مورد توجه قرار گرفت.

عدالت اقتصادی و حمایت از اقشار محروم

لنگری با اشاره به سایر مؤلفه‌های سیره اقتصادی رهبر شهید اظهار کرد: استقلال اقتصادی، عدالت، انضباط مالی، جلوگیری از اسراف و ریخت‌وپاش در دستگاه‌های اجرایی، تقویت تولید، مبارزه با وابستگی و حمایت از اقشار محروم از جمله محور‌هایی بود که ایشان همواره بر آن تأکید داشتند.

وی افزود: رهبر شهید علاوه بر سیاست‌گذاری‌های کلان، در زندگی شخصی نیز سبک زندگی ساده‌ای داشتند و همین موضوع موجب می‌شد مشکلات معیشتی مردم را به صورت ملموس درک کنند. حساسیت ایشان نسبت به تورم، گرانی و وضعیت اقشار ضعیف جامعه، ریشه در همین نوع زیست و نگاه اجتماعی داشت.

مردمی‌سازی اقتصاد فراتر از خصوصی‌سازی

این اقتصاددان با اشاره به دیدگاه رهبر شهید درباره نقش مردم در اقتصاد گفت: از منظر ایشان، مردمی‌سازی اقتصاد به معنای فراهم کردن بستر حضور گسترده مردم در تولید، سرمایه‌گذاری و ثروت‌آفرینی بود، نه صرفاً واگذاری دارایی‌های دولتی به بخش خصوصی.

وی خاطرنشان کرد: رهبر شهید در مقاطع مختلف نسبت به شیوه اجرای خصوصی‌سازی انتقاد داشتند و معتقد بودند واگذاری دارایی‌های عمومی به افراد فاقد صلاحیت یا صاحبان سرمایه، با فلسفه مردمی‌سازی اقتصاد تفاوت دارد.

لنگری  تأکید کرد: سیره اقتصادی رهبر شهید مجموعه‌ای منسجم از اصولی همچون استقلال اقتصادی، اقتصاد مقاومتی، تقویت تولید ملی، عدالت، مردمی‌سازی اقتصاد، انضباط مالی، حمایت از محرومان و کاهش وابستگی به نظام مالی مبتنی بر دلار بود. به اعتقاد وی، اگر قرار است این میراث فکری تداوم یابد، ضروری است این اصول از سطح توصیه‌های راهبردی فراتر رفته و در قالب سیاست‌های اجرایی، قوانین کارآمد و اصلاحات ساختاری در اقتصاد کشور پیاده‌سازی شود.

انتهای خبر/260038/