شهید آیت الله خامنه‌ای، تربیت‌گرِ ارادهٔ ملّی

رسول اسکندری، معاون مدارس سما استان تهران، در گفت‌و‌گو با خبرنگار آگاه، با اشاره به شخصیت والای رهبر شهید انقلاب حضرت آیت‌الله امام سید علی خامنه‌ای بیان کرد: در دنیایی که گاه شخصیت‌ها در پرده‌های رسانه‌ای و سیاسی محو می‌شوند، شهید آیت‌الله سید علی خامنه‌ای همواره استثنایی بوده است. قائد شهید نه تنها به عنوان یک رهبر سیاسی، بلکه به‌عنوان یک تربیت‌گرِ عمیق‌النظر، بر فرهنگ و هویت جمعی ایرانیان تأثیری جدّی گذاشته است.

وی افزود: مهم‌ترین مشروعیتِ رهبری ایشان، فراتر از تصمیمات سیاسی و نظامی، در همین نقشِ «تربیت‌گر» نهفته است؛ تربیت‌گری که نه با خطابات تبلیغاتی، بلکه با سبک زندگی، سکوت‌های معنادار، و گاه اعتراضِ بی‌صدا به انحرافاتِ فرهنگی، شکل گرفته است.

اسکندری با تأکید بر اینکه شخصیت شهید آیت‌الله خامنه‌ای را نمی‌توان بدون در نظر گرفتن دو محور بنیادین — اعتماد به نفسِ دینی و مقاومت در برابر فروپاشی‌های اخلاقی — درک کرد، خاطرنشان ساخت: این دو محور، هم در زندگی فردی ایشان و هم در دیدگاه‌های عمومی‌شان، جلوه‌های متفاوتی یافته است. از دوران جوانی در مدارس دینی تا سال‌های زندان و تبعید در دوران پهلوی و سپس مسئولیت‌های سنگین پس از انقلاب، ایشان همواره الگویی از ثباتِ درونی و وفاداری به اصول بوده است. این ثبات، نه سکونِ بی‌حرکتی، بلکه پویاییِ هدایت‌شده‌ای است که در برابر تغییرات سطحیِ زمان، واکنشی هوشمندانه و مبتنی بر ارزش‌های جاودانه دارد.

معاون مدارس سما استان تهران در ادامه تصریح کرد: در دیدگاه رهبر شهید انقلاب، تربیت صرفاً آموزش نیست؛ تربیت، شکل‌دهی به اراده است. اراده‌ای که بتواند در برابر وسوسه‌های غربی، فشار‌های اقتصادی و حتی شکست‌های نظامی، تاب‌آوری داشته باشد. ایشان معتقد است که جامعه‌ای که ارادهٔ مستقل نداشته باشد، هرچقدر هم پیشرفت مادی داشته باشد، در واقع مستعمره است.

وی افزود: بخش عمده‌ای از سخنان و نامه‌های شهید آیت الله امام سید علی خامنه‌ای— از نامه به جوانان غرب تا پیام‌های نوروزی — به نوعی تلاشی برای بیدار کردنِ این اراده در نسل‌های جوان است. ایشان جوانان را نه به عنوان مخاطبانِ منفعل، بلکه به‌عنوان سازندگانِ فردا می‌بیند؛ سازندگانی که باید از درونِ فرهنگ اسلامی-ایرانی، راه‌حل‌های خود را برای چالش‌های روز بیابند.

اسکندری با اشاره به اینکه این نگاه تربیتی، در عین حال، ضدِ فرار به جلو است، گفت: قائد شهید مدام تأکید می‌کردند که اسلام، دینِ عقل و پیشرفت است؛ نه دینِ انزوا و ترس. اما این پیشرفت باید ریشه در خودِ جامعه داشته باشد، نه وارداتی و بیگانه. این تمایز ظریف — بین پیشرفتِ بومی و وابستگیِ فرهنگی — یکی از مهم‌ترین پیام‌های تربیتی ایشان است.

وی در ادامه به ویژگی دیگر شخصیتی رهبر شهید انقلاب یعنی حسِ مسئولیت‌پذیریِ عمیق اشاره کرد و افزود: ایشان هرگز رهبری را یک مقام قدرت نمی‌دانستند، بلکه یک «وظیفهٔ الهی» یاد می‌کردند. این نگاه، باعث شده که در بحران‌های مختلف — از جنگ تحمیلی تا تحریم‌های اقتصادی — همیشه خطابی داشته باشد که مردم را به همراهی و همت فرا بخوانند.

اسکندری تأکید کرد: رهبر شهید انقلاب معتقد بودند که تربیتِ یک ملت، با ایجاد رنج نیست، بلکه با ایجاد معناست؛ و معنا را هم از طریقِ ارتباطِ عمیق با تاریخ، دین و هویت ملی، می‌سازد.

معاون مدارس سما در بخش دیگری از گفت‌و‌گو با اشاره به رویکرد متوازن شهید آیت الله امام سید علی خامنه‌ای در مسائل اجتماعی، خاطرنشان کرد: از یک سو، ایشان به شدت با گسترشِ فضا‌های بی‌بندوبارِ فرهنگی و اخلاقی مخالف بودند و آن را نشانه‌ای از ضعفِ نظام تربیتی می‌دانستند؛ از سوی دیگر، به‌طور مکرر از مسئولان می‌خواستند که با «سخت‌گیریِ بی‌جا» و «رعایت نکردنِ فرهنگ عمومی»، مردم — به‌ویژه جوانان — را از دین و نظام دور نکنند. این تعادلِ ظریف، نشان‌دهندهٔ درک عمیق رهبر شهید انقلاب از پیچیدگی‌های جامعهٔ معاصر است.

وی در پایان گفت: آنچه رهبر شهید را از بسیاری از رهبران متمایز می‌کند، این است که رهبر شهید انقلاب هرگز تربیت را به حوزهٔ خاصی محدود نکرده است. برای ایشان، سیاست، اقتصاد، فناوری و حتی هنر، همگی زمینه‌هایی برای تربیتِ انسانِ اسلامی هستند؛ و این تربیت، هدفش انسانی است که مسلمان، آگاه، مسئولیت‌پذیر، و دارای ارادهٔ مستقل باشد.

انتهای خبر/260850/