دانشگاه‌های هنر باید برای اشتغال دانش‌آموختگان برنامه داشته باشند

ولی‌الله آقایارزاده، دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان، در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری آگاه، با اشاره به آغاز سال تحصیلی جدید و برنامه‌های این دانشگاه اظهار کرد: یکی از موضوعاتی که باید امروز مورد توجه قرار گیرد، مسئله دیپلماسی هنر و جایگاه آن در دانشگاه‌های هنری است؛ موضوعی که به نظر می‌رسد تاکنون کمتر به آن توجه شده است.

وی افزود: هنر زبان مشترک همه ملت‌های دنیاست و می‌تواند فراتر از مرزها حرکت کرده و زبان مشترک ملت‌ها باشد؛ زبانی که امروز برای برقراری ارتباط میان انسان‌ها الزاماً به ترجمه نیاز ندارد.

آقایارزاده با بیان اینکه هنر می‌تواند بیانگر امید، رنج، آرزوها و مطالبات انسان‌ها باشد، گفت: دیپلماسی هنر این امکان را فراهم می‌کند که به‌صورت هوشمندانه از ظرفیت هنر و هنرمندان در رشته‌هایی مانند نقاشی، موسیقی، ادبیات و هنرهای تجسمی برای ساختن تصویری واقعی و انسانی از یک ملت و کشور استفاده کنیم.

هنر می‌تواند صدای مردم را به گوش جهانیان برساند

دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان ادامه داد: هنر می‌تواند صدای مردم را به گوش جهانیان برساند؛ نه از مسیر تقابل و جنگ، بلکه از راه احساس، فرهنگ و گفت‌وگو. از این منظر، دانشگاه‌های هنری می‌توانند نقش مهمی در تقویت دیپلماسی هنر ایفا کنند.

وی با اشاره به تحولات و درگیری‌های منطقه‌ای و جنگ‌هایی که در سال‌های اخیر بر کشور تحمیل شده است، عنوان کرد: یکی از موضوعاتی که امروز باید به آن توجه کنیم، دیپلماسی هنر است. اگر در سال‌های گذشته نیز به این ظرفیت توجه بیشتری می‌شد، می‌توانستیم تصویری از ایرانِ مظلوم اما مقتدر را با زبان هنر به جهانیان معرفی کنیم.

آقایارزاده تصریح کرد: همان‌گونه که رسانه امروز رسالتی برای روایت واقعیت‌های کشور دارد، هنر نیز می‌تواند این رسالت را با رسانه تلفیق کند و از طریق آثار هنری، واقعیت‌های جامعه و اتفاقاتی را که بر مردم کشور گذشته است، به جهانیان نشان دهد.

وی در همین زمینه به حوادث جنگ اخیر اشاره کرد و گفت: برای نمونه، می‌توان از ظرفیت هنر معاصر برای روایت جنایت‌هایی که در جریان حملات آمریکایی ـ صهیونیستی رخ داده است، استفاده کرد و این وقایع را از طریق آثار هنری به افکار عمومی جهان نشان داد.

دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان افزود: حادثه مدرسه شجره طیبه میناب و شهادت بیش از ۱۶۸ دانش‌آموز، نمونه‌ای از وقایعی است که می‌توان با زبان هنر آن را روایت کرد؛ کودکانی که امروز در خاک پاک میهن آرمیده‌اند.

وی ادامه داد: همچنین شهدای دانشجو در لامرد و عزیزانی که در مجموعه ورزشی این شهر به شهادت رسیدند، از جمله موضوعاتی هستند که هنر می‌تواند آنها را روایت و در قالب آثار هنری به جهانیان معرفی کند.

اقتصاد هنر باید همزمان با آموزش هنر مورد توجه قرار گیرد

آقایارزاده در ادامه با اشاره به اهمیت توجه به نسل جوان و نسل‌های جدید، گفت: نسل جوان و نسل آلفا، نسلی پویا و مطالبه‌گر است و یکی از مطالبات مهم این نسل، توجه به اقتصاد هنر است.

وی افزود: نمی‌توان هنر را صرفاً از جنبه فرهنگی مورد توجه قرار داد و اقتصاد هنر را نادیده گرفت. نمی‌توان هنرمندان جوانی را که در شاخه‌های مختلف هنری تحصیل می‌کنند و فارغ‌التحصیل می‌شوند، تربیت کرد اما از ابتدا برای آینده شغلی آنها برنامه‌ای نداشت.

دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان تأکید کرد: دانشگاه‌ها باید در کنار آموزش رشته‌های هنری، برای اشتغال پایدار فارغ‌التحصیلان نیز برنامه داشته باشند. اگر هدفی در حوزه آموزش هنر تدوین می‌شود، باید در کنار آن یک چارچوب اقتصادی نیز برای هنر در نظر گرفته شود.

وجود رشته‌های هنری باید با نیازهای کشور متناسب شود

آقایارزاده در پاسخ به پرسشی درباره ضرورت بازطراحی و بازنگری رشته‌های هنری در دانشگاه‌ها اظهار کرد: یکی از موضوعات اساسی در این زمینه، اشتغال هنر است. نمی‌توان در دانشگاه رشته تحصیلی ایجاد کرد اما مسئله اشتغال پایدار فارغ‌التحصیلان آن رشته را نادیده گرفت.

وی گفت: هنرمندی که پس از چهار یا شش سال تحصیل در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد فارغ‌التحصیل می‌شود، باید بتواند برای آینده خود مسیر شغلی مشخصی داشته باشد.

دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان درباره توسعه رشته های هنر و خصوصا رشته خوشنویسی افزود: در برخی رشته‌ها شاهد اعزام دانشجو به خارج از کشور برای ادامه تحصیل هستیم. خوشنویسی یکی از نمونه‌های این موضوع است؛ در حالی که ایران دارای پیشینه‌ای بسیار غنی در این حوزه است.

وی ادامه داد: چگونه می‌توان درباره خوشنویسی صحبت کرد و دانشجو را برای تحصیل این رشته به خارج از ایران فرستاد، اما در داخل کشور نتوانیم رشته‌های مرتبط با خوشنویسی را به شکل مناسب طراحی و ارائه کنیم؟

آقایارزاده با اشاره به سابقه تاریخی ایران در خوشنویسی اظهار کرد: ما بزرگانی همچون میرعماد حسنی قزوینی، میرزا غلامرضا اصفهانی، میرزا محمدرضا کلهر، عمادالکتاب قزوینی و سیدحسین میرخانی را داریم و می‌توان نام‌های بسیار دیگری از خوشنویسان بزرگ ایرانی را برشمرد که در تاریخ این هنر زبانزد بوده‌اند.

وی تأکید کرد: اگر دانشجوی ایرانی برای ادامه تحصیل در یک رشته هنری به خارج از کشور اعزام می‌شود، باید بررسی کنیم که چه نقصی در سیاست‌گذاری و نظام آموزش هنر وجود داشته که نتوانسته‌ایم این ظرفیت را در داخل کشور ایجاد کنیم.

سیاست‌گذاری هنر باید به اقتصاد هنر و اشتغال پایدار منجر شود

دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان با بیان اینکه سیاست‌گذاری در حوزه هنر و اقتصاد هنر از ارکان آینده اشتغال پایدار است، گفت: بازنگری رشته‌های هنری باید همزمان با توجه به بازار کار، ظرفیت‌های اقتصادی و آینده حرفه‌ای هنرمندان انجام شود.

وی افزود: لازم است میان آموزش دانشگاهی، نیازهای جامعه، ظرفیت‌های اقتصادی هنر و بازار کار ارتباط مؤثری ایجاد شود تا دانشجو از زمان ورود به دانشگاه، نسبت به مسیر حرفه‌ای خود شناخت داشته باشد.

پذیرش دانشجوی خارجی بر اساس استعداد هنری مورد توجه قرار گیرد

آقایارزاده در پاسخ به پرسشی درباره راهبردهای جذب دانشجویان خارجی در رشته‌های هنری، به‌ویژه رشته‌هایی که ریشه در تمدن و فرهنگ ایرانی دارند، گفت: در این زمینه باید مدل‌های جدیدی برای پذیرش دانشجو مورد توجه قرار گیرد.

وی ادامه داد: پذیرش دانشجو بر اساس استعداد هنری، توجه به نظام استاد ـ شاگردی، شناسایی استعدادهای هنری نوجوانان، جذب هنرمندان فعال و همچنین ارائه بورسیه و حمایت مالی از جمله راهکارهایی است که می‌تواند در این زمینه مورد توجه قرار گیرد.

دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان با تأکید بر اهمیت اتصال دانشجو به فضای واقعی هنر اظهار کرد: یکی از موضوعاتی که باید بر آن تأکید بیشتری داشته باشیم، دانشگاه و نظام استاد ـ شاگردی است؛ چراکه دانشجویان ما سال‌ها به شکل تئوریک تحصیل می‌کنند، اما گاهی فرصت کافی برای کسب تجربه عملی ندارند.

تجربه عملی، حلقه مفقوده ورود دانشجویان هنر به بازار کار

آقایارزاده گفت: دانشجویی که سال‌ها تحصیل کرده است، زمانی که وارد بازار کار می‌شود، با دیواری به نام «تجربه» مواجه می‌شود و نداشتن تجربه عملی می‌تواند موجب شود نتواند جایگاه خود را در بازار کار حفظ کند.

وی با اشاره به تجربه کشورهای دیگر در آموزش هنر افزود: حتی در کشورهای بزرگ فرهنگی و هنری مانند فرانسه نیز در حوزه آموزش‌های تئوریک با چنین مسئله‌ای مواجه هستند و به سمت تقویت دانشگاه‌ها و دانشکده‌های مبتنی بر نظام استاد و شاگردی حرکت کرده‌اند.

دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان ادامه داد: در کشور ما نیز دانشگاه استاد فرشچیان وجود دارد که مبنای علمی آن، تربیت دانشجو بر اساس نظام استاد و شاگردی است و این رویکرد مبارکی است.

نظام استاد ـ شاگردی باید از آموزش هنرستان تا دانشگاه تقویت شود

آقایارزاده در پاسخ به پرسشی درباره امکان توسعه نظام استاد و شاگردی در رشته‌های مختلف هنری گفت: این اتفاق در دوره دبیرستان و هنرستان‌های هنر تا حدودی در حال انجام است و نمی‌توان گفت که چنین ظرفیتی وجود ندارد، اما مسئله اصلی این است که این مدل آموزش تا چه اندازه در طیف وسیع دانش‌آموزان و علاقه‌مندان به هنر توسعه پیدا کرده است.

وی تصریح کرد: جوان یا نوجوانی که مسیر هنر را انتخاب می‌کند، باید از همان ابتدا نسبت به آینده شغلی خود اطمینان داشته باشد. بنابراین، نخستین مسئله‌ای که باید پس از فارغ‌التحصیلی مورد توجه قرار گیرد، اشتغال است.

دبیر علمی اقتصاد و کارآفرینی هنر دانشگاه فرشچیان خاطرنشان کرد: سیاست‌گذاران فرهنگی و آموزشی، از جمله شورای عالی انقلاب فرهنگی، باید به این موضوع توجه کنند و در کنار آموزش هنر، زمینه اشتغال دانشجویان را نیز فراهم کنند.

آقایارزاده گفت: این موضوع نیازمند عملیاتی و اجرایی شدن بیشتر است تا بتوانیم برای دانشجویان هنر حتی در حین تحصیل فرصت‌های اشتغال ایجاد کنیم؛ در چنین شرایطی است که نظام استاد و شاگردی می‌تواند جایگاه واقعی خود را نشان دهد.

انتهای خبر/280630/